सन ब्लॉक SPF 50: भारतात कसा निवडावा आणि वापरावा

सन ब्लॉक SPF 50 हा उच्च संरक्षण देणारा सनस्क्रीन आहे. तो सूर्याच्या बहुतांश UVB किरणांना रोखतो. सनबर्न आणि टॅनिंगला मुख्यतः हीच किरणे कारणीभूत असतात. भारतात वर्षातील बहुतेक काळ ऊन तीव्र असते, त्यामुळे रोजच्या वापरासाठी, विशेषतः घराबाहेर असताना, SPF 50 हा योग्य पर्याय आहे. मात्र तो नीट काम करण्यासाठी त्यात ब्रॉड-स्पेक्ट्रम (UVA) संरक्षण आहे का ते तपासा, पुरेसा प्रमाणात लावा आणि दिवसभरात पुन्हा लावा.

या मार्गदर्शिकेत आकड्यांचा अर्थ काय, तुमच्या त्वचेच्या प्रकारानुसार फॉर्म्युला कसा निवडायचा आणि सनस्क्रीन तुमच्या रूटीनचा भाग कसा बनवायचा हे सांगितले आहे.

SPF 50 चा नेमका अर्थ काय

SPF म्हणजे Sun Protection Factor. हे UVB किरणांपासून उत्पादन किती संरक्षण देते ते मोजते. UVB किरणे त्वचेचा वरचा थर जाळतात आणि टॅनिंग व लालसरपणा आणतात.

हा आकडा म्हणजे टायमर नाही, आणि तो सरळ रेषेत वाढतही नाही. SPF 30 वरून SPF 50 वर गेल्यास UVB फिल्टरिंग थोडे वाढते, दुप्पट होत नाही. लेबलवर काहीही लिहिलेले असले तरी कोणताही सनस्क्रीन 100% UV किरणे रोखत नाही.

SPF हे UVA किरणांपासून उत्पादन किती संरक्षण देते हे सांगत नाही. UVA त्वचेत खोलवर जातात, ढग आणि खिडकीच्या काचेतूनही पोहोचतात, आणि त्वचा निस्तेज होणे, असमान रंग व वाढत्या वयाची दिसणारी चिन्हे यांच्याशी त्यांचा जवळचा संबंध आहे. त्यासाठी पुढचे लेबल पाहा.

PA रेटिंग: लेबलचा दुसरा अर्धा भाग

भारतात मिळणाऱ्या बहुतेक सनस्क्रीनवर SPF सोबत PA रेटिंग दिलेले असते:

• PA+ – थोडे UVA संरक्षण

• PA++ – मध्यम UVA संरक्षण

• PA+++ – उच्च UVA संरक्षण

• PA++++ – अतिशय उच्च UVA संरक्षण

भारतीय परिस्थितीत रोजच्या वापरासाठी SPF 50 सोबत PA+++ किंवा PA++++ निवडा, किंवा ज्यावर स्पष्टपणे "ब्रॉड स्पेक्ट्रम" लिहिले आहे असे उत्पादन घ्या. कमकुवत UVA संरक्षण असलेला SPF 50 तुम्हाला जळण्यापासून वाचवतो, पण टॅनिंग आणि दीर्घकालीन सूर्यहानी यांचा धोका तसाच राहतो.

सनब्लॉक आणि सनस्क्रीन: फरक आहे का?

लोक दोन्ही शब्द एकाच अर्थाने वापरतात आणि खरेदी करताना दोन्हींचा अर्थ साधारण सारखाच असतो. पूर्वी "सनब्लॉक" म्हणजे त्वचेवर बसून प्रकाश परावर्तित किंवा विखुरणारे मिनरल फॉर्म्युले, आणि "सनस्क्रीन" म्हणजे UV शोषून घेणारे फॉर्म्युले असे मानले जायचे. आज जास्त उपयुक्त फरक फिल्टरच्या प्रकारांचा आहे.

मिनरल (फिजिकल) फिल्टर

• सामान्य फिल्टर: zinc oxide आणि titanium dioxide

• त्वचेच्या पृष्ठभागावर बसतात

• संवेदनशील त्वचा असलेल्यांना अनेकदा हे जास्त आवडतात

• मध्यम ते गडद भारतीय त्वचेवर पांढरट किंवा राखाडी थर दिसू शकतो, मात्र नवीन टिंटेड आणि मायक्रोनाइज्ड फॉर्म्युले हे कमी करतात

केमिकल (ऑर्गनिक) फिल्टर

• UV किरणे शोषून घेतात आणि थोड्या उष्णतेच्या रूपात सोडून देतात

• साधारणपणे हलके, पारदर्शक आणि सहज मिसळणारे

• दमट हवामानाला साजेशा जेल, फ्लुइड आणि अ‍ॅक्वा टेक्सचरमध्ये अनेकदा आढळतात

हायब्रीड फॉर्म्युले

अनेक आधुनिक SPF 50 उत्पादने संरक्षण, आराम आणि फिनिश यांचा समतोल साधण्यासाठी दोन्ही प्रकार एकत्र वापरतात. कोणताही प्रकार आपोआप "अधिक चांगला" ठरत नाही. सर्वोत्तम सन ब्लॉक SPF 50 तोच, ज्यात ब्रॉड-स्पेक्ट्रम संरक्षण आहे आणि जो तुम्ही रोज भरपूर प्रमाणात लावायला तयार असता.

त्वचेच्या प्रकारानुसार सन ब्लॉक SPF 50 कसा निवडावा

पुन्हा लावायचा की गुपचूप टाळायचा, हे टेक्सचरवर ठरते. तुमची त्वचा आणि हवामान यांना साजेसा फॉर्म्युला निवडा.

तेलकट आणि पिंपल्सची शक्यता असलेली त्वचा

• नॉन-कॉमेडोजेनिक किंवा ऑइल-फ्री असे लेबल असलेले जेल, अ‍ॅक्वा किंवा फ्लुइड टेक्सचर पाहा

• मुंबई, चेन्नई किंवा कोलकात्यासारख्या दमट शहरांमध्ये मॅट किंवा "ड्राय-टच" फिनिश उपयोगी ठरते

• दुपारपर्यंत चिकट वाटणाऱ्या जड क्रीम्स टाळा

कोरडी त्वचा

• glycerin, hyaluronic acid किंवा ceramides सारखे मॉइश्चरायझिंग घटक असलेले क्रीम किंवा लोशन टेक्सचर

• सनस्क्रीन पुरेसे हायड्रेट करत असेल तर कदाचित वेगळ्या डे मॉइश्चरायझरची गरज भासणार नाही

• उत्तर भारतातील कोरड्या हिवाळ्यात उपयुक्त

कॉम्बिनेशन त्वचा

• हलके लोशन किंवा जेल-क्रीम साधारणपणे चांगले चालतात

• दुपारी T-झोन ब्लॉट केल्यास संरक्षण न काढता चमक कमी राहते

संवेदनशील त्वचा

• सुगंधमुक्त आणि कमी घटक असलेले फॉर्म्युले

• मिनरल किंवा हायब्रीड फिल्टर अनेकदा जास्त आरामदायक वाटतात

• नेहमी हाताच्या आतील बाजूला किंवा कानामागे 24 ते 48 तास पॅच टेस्ट करा

• तुम्हाला एक्झिमा, रोझेशिया, मेलास्मा किंवा इतर त्वचाविकार असेल, किंवा तुम्ही प्रिस्क्रिप्शन क्रीम वापरत असाल, तर कोणता सनस्क्रीन योग्य आहे ते त्वचारोगतज्ज्ञांना विचारा

मध्यम ते गडद त्वचेचा रंग

• घेण्यापूर्वी पांढऱ्या थराची तपासणी करा; दिवसाच्या प्रकाशात जबड्याच्या रेषेवर टेस्ट करा

• टिंटेड किंवा पारदर्शक जेल फॉर्म्युले सर्वात सहज मिसळतात

• गडद त्वचाही टॅन होते, जळते आणि तिचा रंग असमान होऊ शकतो, त्यामुळे प्रत्येक त्वचेच्या रंगासाठी सनस्क्रीन महत्त्वाचा आहे

खरेदीची झटपट यादी

• SPF 50 (घरातच राहणाऱ्या, कमी ऊन लागणाऱ्या दिवसांसाठी किमान SPF 30)

• PA+++ किंवा PA++++, किंवा "ब्रॉड स्पेक्ट्रम"

• घाम येत असेल, व्यायाम किंवा पोहणे असेल तर वॉटर-रेझिस्टंट

• रोज वापरावेसे वाटेल असे टेक्सचर

• एक्सपायरी डेटच्या आत, उष्णतेपासून दूर ठेवलेले

टेक्सचर आणि फॉरमॅट यांची तुलना करायची असेल, तर एकाच उत्पादनावर ठरवण्याआधी काही पर्याय वापरून पाहा आणि तुमच्या त्वचेला कोणते फिनिश साजेसे आहे ते बघा.

सन ब्लॉक किती लावावा (आणि बहुतेक लोक कमी का लावतात)

SPF चे आकडे बऱ्यापैकी जाड थर लावून तपासले जातात. आपण बहुतेक जण त्यापेक्षा खूपच कमी लावतो, त्यामुळे प्रत्यक्षातले संरक्षण ट्यूबवरील आकड्यापेक्षा बरेच कमी पडते.

उपयोगी मार्गदर्शक प्रमाणे:

• चेहरा आणि मान: साधारण पाव चमचा, किंवा दोन बोटांचा नियम – तर्जनी आणि मधल्या बोटाच्या लांबीवर सनस्क्रीनची रेघ घ्या

• प्रत्येक हात: साधारण एक चमचा

• बीचवर पूर्ण शरीर: प्रौढ व्यक्तीसाठी साधारण एक शॉट ग्लासभर

लोक अनेकदा विसरतात अशा जागा लक्षात ठेवा: कान, मानेची मागची बाजू, केसांची रेषा, पायांचा वरचा भाग आणि हातांची मागची बाजू. ओठांसाठी SPF असलेला लिप बाम वापरा.

सन ब्लॉक SPF 50 कसा वापरावा: रोजचे सोपे रूटीन

सकाळी

1. सौम्य फेस वॉशने चेहरा स्वच्छ करा.

2. तुम्ही वापरत असलेले कोणतेही सीरम (उदा. vitamin C) लावा आणि ते मुरू द्या.

3. त्वचेला गरज असेल तर मॉइश्चरायझर लावा. तेलकट त्वचा असेल तर हायड्रेटिंग जेल सनस्क्रीन वापरून ही पायरी अनेकदा वगळता येते.

4. स्किनकेअर रूटीनमध्ये सनस्क्रीन सर्वात शेवटी लावा, दोन बोटांएवढ्या प्रमाणात. सर्वत्र सारखे पसरवा, नंतर डोळ्यांभोवती हलक्या हाताने थोपटा.

5. मेकअप लावण्यापूर्वी काही मिनिटे थांबा, म्हणजे थर नीट बसतो.

तयार पर्याय हवा असेल तर WOW Skin Science Sun Care Kit with Aqua-Beem SPF 50 Sunscreen हा आहे. रूटीन तुकड्या-तुकड्याने बनवायचे नसेल तर यात सन केअरच्या गरजेच्या गोष्टी एकत्र मिळतात.

दिवसभर

• घराबाहेर असताना दर दोन ते तीन तासांनी पुन्हा लावा

• पोहणे, खूप घाम येणे किंवा टॉवेलने पुसणे झाल्यावर लगेच पुन्हा लावा, उत्पादन वॉटर-रेझिस्टंट असले तरीही

• मेकअपवर: सनस्क्रीन स्प्रे, स्टिक किंवा SPF पावडर वापरा, किंवा स्पंजने लोशनचा पातळ थर हलक्या हाताने दाबून लावा

संध्याकाळी

• सनस्क्रीन नीट काढा, विशेषतः वॉटर-रेझिस्टंट किंवा दीर्घकाळ टिकणारे फॉर्म्युले. अनेकांसाठी क्लेन्झिंग ऑइल किंवा बाम आणि त्यानंतर नेहमीचा फेस वॉश चांगले चालते.

• नंतर रात्रीचे रूटीन करा. रात्री स्वच्छ त्वचा असल्यास छिद्रे बंद होण्याचे प्रमाण कमी होते.

भारतात सूर्यसंरक्षणातल्या सामान्य चुका

• ढगाळ किंवा पावसाळी दिवशी न लावणे. UV किरणे ढगांमधून येतात, त्यामुळे तरीही संरक्षण हवे.

• घरात असलो म्हणजे सुरक्षित असे समजणे. UVA खिडक्यांमधून येतात. खिडकीजवळ बसत असाल किंवा खूप गाडी चालवत असाल तर सकाळी लावा.

• फक्त मेकअपमधील SPF वर अवलंबून राहणे. लेबलवर सांगितलेले संरक्षण मिळवण्यासाठी फाउंडेशनचा जाड थर लागेल.

• एकदा लावून विसरून जाणे. घाम, तेल आणि चेहऱ्याला हात लावल्याने सनस्क्रीन निघून जातो.

• शरीराकडे दुर्लक्ष. हात, मान आणि पाय यांनाही टॅन होते, विशेषतः दुचाकीवरून प्रवास करताना.

• जुनी ट्यूब वापरणे. फिल्टर कालांतराने खराब होतात, खासकरून गरम गाडीत किंवा बॅगेत ठेवल्यास.

सनस्क्रीन इतर सवयींसोबत सर्वोत्तम काम करतो: रुंद काठाची हॅट किंवा कॅप, UV संरक्षण असलेले सनग्लासेस, लांब प्रवासात दुपट्टा किंवा स्टोल, आणि ऊन सर्वात तीव्र असताना, म्हणजे साधारण सकाळी उशिरा ते दुपारच्या मध्यापर्यंत, सावलीत राहणे.

सनस्क्रीनबाबत कोणांनी विशेष काळजी घ्यावी

• सहा महिन्यांपेक्षा लहान बाळे: त्यांना थेट उन्हापासून दूर ठेवा आणि कोणताही सनस्क्रीन वापरण्यापूर्वी बालरोगतज्ज्ञांना विचारा.

• मुले: लहान मुलांसाठी बनवलेले सौम्य, सुगंधमुक्त फॉर्म्युले निवडा आणि बाहेर खेळताना वारंवार पुन्हा लावा.

• गर्भवती किंवा स्तनदा महिला: अनेकजणी मिनरल फिल्टरला प्राधान्य देतात; खात्री नसेल तर डॉक्टरांना विचारा.

• काही औषधे किंवा त्वचा उपचार घेणारे: retinoids आणि केमिकल पील्ससारखी काही औषधे व उपचार त्वचेला उन्हाप्रती अधिक संवेदनशील करू शकतात. तुमच्या डॉक्टरांचा किंवा त्वचारोगतज्ज्ञांचा सल्ला पाळा.

• मेलास्मा, व्हिटिलिगो किंवा फोटोसेन्सिटिव्हिटीसारखा त्वचाविकार असलेले: योग्य मार्गदर्शनासाठी त्वचारोगतज्ज्ञांशी बोला.

FAQs

SPF 50 हा SPF 30 पेक्षा चांगला आहे का?

SPF 50 मुळे SPF 30 पेक्षा थोडे जास्त UVB संरक्षण मिळते, फार जास्त नाही. नीट लावला तर थोड्या वेळाच्या रोजच्या उन्हासाठी SPF 30 पुरेसा आहे. जास्त वेळ बाहेर राहणे, उंचावरील प्रवास, बीच आणि कडक उन्हाळ्यातील ऊन यासाठी SPF 50 चांगला पर्याय आहे. कोणताही असला तरी, आकडा किती वाढला यापेक्षा तुम्ही किती प्रमाणात लावता आणि पुन्हा लावता हे जास्त महत्त्वाचे आहे.

मी रोज सन ब्लॉक SPF 50 वापरू शकतो/शकते का?

हो. चांगला बनवलेला ब्रॉड-स्पेक्ट्रम SPF 50 बहुतेक त्वचेच्या प्रकारांसाठी रोजच्या वापरासाठीच बनवलेला असतो. जळजळ किंवा पिंपल्स आले तर अधिक सौम्य किंवा हलका फॉर्म्युला वापरा, आणि त्रास सुरू राहिल्यास त्वचारोगतज्ज्ञांना भेटा.

सनस्क्रीनने टॅन निघतो का?

सनस्क्रीन आधीपासून असलेला टॅन काढत नाही. तो त्वचेला पुढील UV किरणांपासून वाचवतो, त्यामुळे नवीन टॅनिंग कमी होते आणि कालांतराने तुमचा नैसर्गिक रंग दिसू शकतो. सौम्य एक्सफोलिएशन आणि सातत्यपूर्ण रूटीनमुळे त्वचा अधिक उजळ दिसायला मदत होते.

मी घरातच राहिलो/राहिले तर सनस्क्रीन लागतो का?

तुम्ही खिडक्यांजवळ बसत असाल, गाडीने प्रवास करत असाल किंवा काचेजवळ तीव्र इनडोअर लाइट्सखाली वेळ घालवत असाल, तर UVA तुमच्या त्वचेपर्यंत पोहोचू शकतात. पूर्णपणे घरातल्या दिवशी सकाळी एकदा लावणे साधारणपणे पुरेसे असते.

तेलकट त्वचेसाठी सर्वोत्तम सन ब्लॉक SPF 50 कोणता?

जेल, अ‍ॅक्वा किंवा फ्लुइड टेक्सचरमधील, PA+++ किंवा त्यापेक्षा जास्त असलेला आणि नॉन-कॉमेडोजेनिक लेबल असलेला ब्रॉड-स्पेक्ट्रम SPF 50 पाहा. दमट हवामानात मॅट फिनिश मदत करतो.

सारांश

भारतीय हवामानासाठी सन ब्लॉक SPF 50 हे रोजचे मजबूत संरक्षण कवच आहे, पण लेबल ही फक्त सुरुवात आहे. SPF 50 सोबत PA+++ किंवा PA++++ निवडा, तुमच्या त्वचेला आवडेल असे टेक्सचर घ्या, दोन बोटांएवढ्या प्रमाणात लावा आणि घराबाहेर दर दोन ते तीन तासांनी पुन्हा लावा. सोबत सावली, हॅट आणि सनग्लासेसचा वापर करा, आणि त्वचाविकार असेल तर त्वचारोगतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.